Өнім

«4 жастан 82 жасқа дейінгі тұрғындар зорланған»: Украинада әскери қылмыстар зерттелуде

Авторларды қолдау орталығы

mediabugin@gmail.com

Фото дереккөзі: UN/©E. Дебебе

Біріккен Ұлттар Ұйымының (БҰҰ) тергеушілері Украинадағы көптеген әскери қылмыстар туралы мәлімдеді. Бұл туралы Bugin.kz порталы ҚазТАГ-қа сілтеме жасап хабарлайды.

«Киев, Чернигов, Харьков және Сумы облыстарында жүргізілген тергеулердің негізінде БҰҰ-ның тәуелсіз халықаралық комиссиясы «Украинаның осы аймақтарында әскери қылмыстар жасалды. Қала блоктары толығымен жойылды, адамдар өлім жазасына кесілді, азаптау және зорлау болды» деген қорытындыға келді. «Сексуалдық зорлау құрбандарының жасы төрт жастан 82 жасқа дейін», - делінген хабарламада.

Комиссия өкілдері 27 қала мен елді мекенді аралап, 150-ден астам жәбірленушілер мен куәгерлерден сұхбат алды. Олар қирау орындарын, бейіттерді, қамау және азаптау орындарын, сондай-ақ қару-жарақ қалдықтарын аралап, көптеген құжаттармен және есептермен танысты. Комиссия мүшелері мемлекеттік органдар, халықаралық ұйымдар және азаматтық қоғам өкілдерімен кездесті.

«Комиссия жинаған дәлелдер Украинада әскери қылмыстар жасалғанын көрсетеді», - деді Украинадағы құқық бұзушылықтарды тергеу жөніндегі комиссияның төрағасы Эрик Месе Женевадағы БҰҰ Адам құқықтары кеңесінің отырысында.

Украинаға сапары барысында комиссия мүшелері халық көп шоғырланған жерлерде жойылу аумағы кең жарылғыш құрылғыларды қолданудың салдарын өз көздерімен көрді. Олар тұрғын үйлер мен басқа да азаматтық инфрақұрылымдардың, соның ішінде мектептер мен ауруханалардың жаппай қирағанын жазып алды.

«Біз жарылғыш қаруды қолдану әсерінен тұрғын үйлер мен инфрақұрылымға, соның ішінде мектептер мен ауруханаларға залал келтірілгенін өз көзімізбен көрдік. Харьковте қаланың тұтас аудандары жарылғыш қарудан жойылған», - деді Месе.

Ол осы қауіпті қаруды қолданып атқылау салдарынан украиналық бейбіт тұрғындардың көпшілігі қаза тапқанын айтты. Бұл жаппай қоныс аударудың негізгі факторларының біріне айналды. Украиндардың үштен бірі үйлерін тастап кетті.

Комиссия мүшелері өлім жазасына кесу, азаптау, қатыгездік пен сексуалдық зорлық-зомбылық жағдайларын анықтады. Бұл жан түршігерлік қылмыстардың құрбандары арасында балалар да бар. Комиссия туыстарының жақындарының өлтірілуі немесе зорлануын көруге мәжбүр болған жағдайларды анықтады.

«Біз зерттеген жағдайларда жыныстық және гендерлік зорлық-зомбылық құрбандарының жасы төрттен 82-ге дейін болды», - деді Месе.

Біріккен Ұлттар Ұйымының сарапшыларының айтуынша, олар барған аймақтарда өлім жазасына кесілгендердің көптігі таң қалды. Олар мәйіттерден өлтірудің белгілерін байқаған. «Мысалы, қолы артына байланғандар, басынан алған оқ жарақаты». Қазір комиссия 16 қала мен елді мекендегі өлім жазасына кесілген өылмыстық істерді тергеп жатыр.

«Жәбірленушілердің кейбірі Ресей әскери күштері аймақты басып алғаннан кейін оларды Ресей Федерациясына ауыстырып, бірнеше апта түрмеде ұстағанын хабарлады. Сауалнамаға қатысқандар бас бостандығынан айыру орындарындағы ұрып-соғу, электр тоғымен азаптау, күштеп шешіндіру, сондай-ақ басқа да құқық бұзушылықтар туралы айтты», - деді комиссия басшысы.

Комиссияға ақпан айының соңынан бастап Киев, Чернигов, Харьков және Сумы облыстарының аймақтарында орын алған барлық оқиғаларды тексеру тапсырылды. Оның мүшелері Украина қарулы күштерінің ресейлік сарбаздарға қатыгездік көрсеткен екі жағдайын анықтады.